Ushbu kurs standart Oliy algebra fanining asosiy mavzularini qamrab oladi. Kurs darajalar, radikallar va ko'phadlarni ko'paytuvchilarga ajratish kabi poydevor tushunchalar bilan boshlanadi. Chiziqli va kvadrat tenglamalar, tengsizliklar hamda ularning amaliy tatbiqlarini yechish o'rganiladi. Shuningdek, funksiya tushunchasi, aniqlanish va qiymatlar sohalari, funksiya ildizlarini topish, to'g'ri chiziqlar, aylanalar, parabolalar, ellipslar va giperbolalar grafiklari bayon etiladi. Ko'rsatkichli va logarifmik funksiyalar hamda ikki va uch noma'lumli chiziqli tenglamalar sistemalarini yechish to'liq yoritilgan.
Bo'limlar ro'yxatini ko'rish uchun chap tomondan kerakli bobni tanlang.
Ushbu kursda differensial tenglamalarni yechishning turli usullari o'rganiladi. Asosiy e'tibor 1- va 2-tartibli bir jinsli hamda bir jinsli bo'lmagan differensial tenglamalarni yechishga va bu usullarni yuqori tartibli tenglamalarga umumlashtirishga qaratiladi. Differensial tenglamalarni yechishda Laplas almashtirishlarini qo'llash hamda chiziqli differensial tenglamalar sistemalarini yechish usullari ko'rib chiqiladi. Shuningdek, qatorlar yordamida yechish, chegaraviy masalalar, Furye qatorlari va xususiy hosilali tenglamalar asoslari ham bayon etilgan.
Bo'limlar ro'yxatini ko'rish uchun chap tomondagi menyudan kerakli bobni tanlang.
Ushbu kurs Calculus I, Calculus II va Calculus III fanlarida an'anaviy ravishda o'qitiladigan barcha mavzular bo'yicha to'liq o'quv materiallari to'plamini o'z ichiga oladi. Bir o'zgaruvchili va ko'p o'zgaruvchili funksiyalarning limitlari, hosilalari va integrallari to'liq qamrab olingan, har bir mavzu bo'yicha namunaviy misollar va ularning yechish bosqichlari batafsil tahlil qilingan. Limitlar, hosilalar va integrallarning amaliy tatbiqlari ham atroflicha ko'rib chiqilgan. Oraliq qiymat haqidagi teorema, O'rta qiymat haqidagi teorema, Analizning asosiy teoremasi, Grin teoremasi, Stoks teoremasi hamda Ostrogradskiy-Gauss teoremasi kabi fundamental teoremalar batafsil bayon etilgan. O'rganilgan tushunchalarni mustahkamlash uchun to'liq yechimlari bilan amaliy mashqlar keltirilgan.
Calculus I kursi limitlar, hosilalar va asosiy integrallash usullarini o'z ichiga oladi. Calculus II kursi integrallashning ilg'or usullari, parametrik tenglamalar, qutb koordinatalari, qatorlar, vektorlar va 3 o'lchovli fazoni qamrab oladi. Calculus III kursi ko'p o'lchovli fazo, xususiy hosilalar, karrali (ikki va uch karrali) integrallar, egri chiziqli va sirt integrallarini o'rgatadi.
Qamrab olingan barcha mavzular ro'yxatini ko'rish uchun chap tomondan kerakli kursni tanlang.
Quyida mavjud bo'limlarning qisqacha tavsifi keltirilgan. O'rganishni boshlash uchun chap tomondagi menyudan kerakli bo'limni tanlang.
Algebra va trigonometriyani takrorlash: Calculus kursini muvaffaqiyatli o'rganish uchun zarur bo'lgan algebra va trigonometriyaning asosiy tushunchalari va misollar yechimi.
Keng tarqalgan matematik xatolar: Matematika o'rganishda talabalar eng ko'p yo'l qo'yadigan xatolar va ulardan qanday saqlanish bo'yicha amaliy tavsiyalar.
Kompleks sonlar asoslari: Kompleks sonlar, ularning arifmetik amallari, qutb va ko'rsatkichli shakllari bo'yicha to'liq boshlang'ich qo'llanma.
Matematikani qanday o'rganish kerak: Matematika darslariga tayyorgarlik ko'rish, imtihonlarni muvaffaqiyatli topshirish va mustaqil ishlash strategiyalari.
Formulalar jadvali: Trigonometriya, hosilalar va integrallar bo'yicha eng muhim formulalar jamlangan qulay ma'lumotnomalar.
This is a series of problems, with solutions, in selected topics in Algebra and Trigonometry that are vital for being successful in a Calculus course. The material presented here is intended to be a refresher for these topics and so does not go into great detail in the solutions outside of what is needed to remind you of the topics.
Quyida \(x\) va \(y\) ikkala \(t\) funksiyasi deb faraz qiling. Berilgan \(x = 3\), \(y = 2\) va \(y' = 7\) quyidagi tenglama uchun \(x'\) ni aniqlang.
\[{x^3} - {y^4} = {x^2}y - 7\]
Quyida \(x\) va \(y\) ikkala \(t\) funksiyasi deb faraz qiling. Berilgan \(x = {\textstyle{\pi \over 6}}\), \(y = - 4\) va \(x' = 12\) quyidagi tenglama uchun \(y'\) ni aniqlang.
\[{x^2}\left( {{y^2} - 16} \right) - 6\cos \left( {2x} \right) = 1 + y\]
Quyida \(x\), \(y\) va \(z\) barcha \(t\) funksiyalari deb faraz qiling. Berilgan \(x = - 1\), \(y = 8\), \(z = 2\), \(x' = - 4\) va \(y' = 7\) quyidagi tenglama uchun \(z'\) ni aniqlang.
\[{x^4} + \frac{y}{z} = 2{x^2}{z^2} - 3\]
Quyida \(x\), \(y\) va \(z\) barcha \(t\) funksiyalari deb faraz qilinadi. Berilgan \(x = - 2\), \(y = 3\), \(z = 4\), \(y' = 6\) va \(z' = 0\) quyidagi tenglama uchun \(x'\) ni aniqlang.
\[x\,{y^2}{z^2} = {x^3} - {z^4} - 8y\]
Kvadratning tomonlari sekundiga 10 sm tezlikda ortib bormoqda. Maydoni 150 sm bo'lsa, kvadrat bilan o'ralgan maydon qanchalik tez oshadi2.
Teng tomonli uchburchakning tomonlari soatiga 3 dyuym tezlikda kamayib bormoqda. Yon tomonlari 2 fut bo'lsa, uchburchak bilan o'ralgan maydon qanchalik tez kamayadi?
Sferik sharsimon shar shunday to'ldirilmoqdaki, sirt maydoni 20 sm ga oshadi.2/sek radius 2 metr bo'lganda. Radius 2 metr bo'lganda havo shariga qanday tezlikda pompalanadi?
Radiusi 2,5 fut bo'lgan silindrsimon rezervuardan 0,25 fut tezlikda suv to'kiladi.3/sek. Suv balandligi qanchalik tez pasayadi?
Issiq havo shari erda bo'lganida shardan 125 fut masofada joylashgan arqon g'altakchasiga biriktirilgan. Issiq havo shari to'g'ridan-to'g'ri yuqoriga ko'tariladi, arqon uzunligi sekundiga 15 fut tezlikda oshadi. Issiq havo shari ko'tarilganidan keyin 20 soniyadan keyin qanchalik tez ko'tariladi?
Tosh yerdan 50 metr balandlikda joylashgan ko‘prikdan to‘g‘ri tushib, 10 m/sek tezlikda quladi. Yana bir kishi xuddi shu ko'prikda 7 metr uzoqlikda. Tosh yerga urilishi bilan tosh va ikkinchi shaxs orasidagi masofa qanday tezlikda oshadi?
Bir kishi yo'ldan 550 metr uzoqlikda va dastlab 800 metr uzoqlikda bo'lgan mashina odamga 45 m / sek tezlikda yaqinlashadi. Odam va mashina orasidagi masofa qanday tezlikda o'zgaradi (a) boshlanganidan 5 soniya o'tgach, (b) mashina to'g'ridan-to'g'ri odamning oldida bo'lganda va (c) Mashina odamning yonidan 10 soniya o'tgach.
Ikki mashina dastlab bir-biridan 1200 milya masofada joylashgan. Shu bilan birga, A avtomobili sharqqa 35 milya tezlikda harakatlana boshlaydi, B mashinasi esa shimolga 55 milya tezlikda harakatlana boshlaydi (bu dastlabki sozlash uchun quyidagi eskizga qarang). Ikki mashina orasidagi masofa qanday tezlikda o'zgaradi (a) 5 soatlik sayohat, (b) 20 soatlik sayohat va (c) 40 soatlik sayohatmi?
13. Muammoni takrorlang 12 Yuqoridagi muammodan tashqari, A avtomobili B avtomobili harakatlana boshlaganidan 4 soat o'tgach harakatlana boshlaydi. Qismlar uchun (a), (b) va (c) Bu avtomobil B uchun sayohat vaqtlari deb faraz qiling.
Ikki kishi shahar blokida. Joylashtirish va masofalar uchun quyidagi eskizga qarang. A shaxsi shimoli-sharqiy burchakda, B shaxsi esa janubi-g'arbiy burchakda joylashgan. A shaxsi janubi-sharqiy burchakka 3 fut/sek tezlikda yura boshlaydi. To'rt soniyadan so'ng B shaxsi janubi-sharqiy burchakka 2 fut/sek tezlikda yura boshlaydi. Ularning orasidagi masofa qanday tezlikda o'zgaradi (a) Shaxs A yura boshlaganidan keyin 10 soniya va (b) A shaxsi yarim masofani bosib o'tgandan keyin?
Bir kishi uçurtmadan 75 metr uzoqlikda turadi va uçurtmaga ip bog'langan. Uçurtma 2 m/sek tezlikda havoda to'g'ri ko'tarila boshlaydi va bir vaqtning o'zida odam 0,75 m/sek tezlikda uçurtmalarni uchirish nuqtasiga qarab harakatlana boshlaydi. Uzunlik qatori keyin ortib boradimi yoki kamayadi (a) 4 soniya va (b) 20 soniya.
Bir kishi raketa modelida sug'urta yoqadi va raketadan 3 fut / sek tezlikda uzoqlasha boshlaydi. Sug'urta yoqilganidan besh soniya o'tgach, raketa sekundiga 10 fut tezlikda to'g'ridan-to'g'ri havoga uchadi. Odam va raketa orasidagi masofa ortib bormoqda yoki kamaymoqda (a) ishga tushirilgandan keyin 6 soniya va (b) 12 soniyadan keyin?
Chiroq ustunda va sekundiga 9 dyuym tezlikda erga tushirilmoqda. 6 fut balandlikdagi odam yerda va ustundan 8 fut uzoqlikda. Yorug'lik erdan 15 fut balandlikda bo'lganda, odamlarning soyasi qanday tezlikda oshadi?
Chiroq poldan 10 metr balandlikdagi devorga o'rnatiladi. Devordan 12 metr narida 45 sm/sek tezlikda ustun to'g'ri ko'tarilmoqda. Ustun balandligi 6 metr bo'lganda, soyaning uchi qanday tezlikda harakatlanadi (a) qutbdan uzoqda va (b) devordan uzoqdami? E'tibor bering, quyidagi eskiz masshtabga mos kelmaydi…
Chiroq 15 fut balandlikdagi ustunning tepasida joylashgan. 5 fut balandlikdagi odam qutbdan boshlanadi va qutbdan 2,5 fut / sek tezlikda uzoqlashadi. 8 soniya harakat qilgandan so'ng, soyaning uchi qanday tezlikda harakat qiladi (a) odamdan uzoqda va (b) qutbdan uzoqdami?
Suv idishi konus shaklida (konusning "nuqtasi" pastga qaratilgan deb faraz qiling) va 35 sm tezlikda suv sizib chiqmoqda.3/sek. Tankning asosiy radiusi 1 metr, balandligi esa 2,5 metr. Qachonki, suvning chuqurligi 1,25 metrga teng (a) chuqurlikning o'zgarishi va (b) suv tepasining radiusi o'zgaradimi?
Uzunligi 20 metr, uchlari kengligi 7 metr va balandligi 10 metr bo'lgan teng yonli uchburchak shaklida. Faraz qilaylik, uchburchakning teng uzunlikdagi ikki tomoni suv idishining tomonlari, uchburchakning boshqa tomoni esa idishning ustki qismi va erga parallel. Tankga 2 m tezlikda suv quyiladi3/min. Suv qancha tezlikda 6 metr chuqurlikda bo'lsa (a) chuqurlikning o'zgarishi va (b) suvning yuqori qismining kengligi o'zgaradimi? E'tibor bering, quyidagi eskiz masshtabga mos kelmaydi…
Uzunligi 9 fut bo'lgan suv trubasining uchlari teng qirrali uchburchak shaklida, uning uzunligi 1,5 fut. Tankning yuqori qismini erga parallel deb hisoblang. Agar suv tankdan 2 fut tezlikda pompalansa3/s chuqurligi 0,75 fut bo'lganda suvning chuqurligi qanday tezlikda o'zgaradi?
Ko'tarilish burchagi (depressiya) - gorizontal chiziq va kuzatuvchining ko'zini gorizontal chiziq ustidagi (pastda) ob'ektga bog'laydigan chiziqdan hosil bo'lgan burchak. Kengligi 25 fut bo'lgan yo'l bilan ajratilgan binolar tomida ikki kishi bor. A shaxsi B shaxsidan 100 fut balandlikda joylashgan va o'z binosining tomidan tosh tushiradi va u sekundiga 3 fut tezlikda tushadi. Quyidagi eskizlar masshtabli emas….
Tog‘ jinsi B shaxsidan 35 fut balandlikda bo‘lganida, B shaxsi tog‘ jinsining qulashini kuzatayotganda, balandlik burchagi qanday tezlikda o‘zgaradi?
Tog‘ jinsi B shaxsidan 65 fut pastda bo‘lganida, B shaxsi toshning qulashini kuzatayotganda, tushkunlik burchagi qanday tezlikda o‘zgaradi?
Balandlik burchagi - bu gorizontal chiziq va kuzatuvchining ko'zini gorizontal chiziq ustidagi ob'ektga bog'laydigan chiziqdan hosil bo'lgan burchak. Bir kishi binodan 15 metr narida turib, binoning yuzi bo'ylab tashqi liftning harakatlanishini kuzatmoqda. Balandlik burchagi 1 radian bo'lsa, u 0,15 radyan / sek tezlikda o'zgaradi. Bu vaqtda liftning tezligi qanday?
Balandlik burchagi - bu gorizontal chiziq va kuzatuvchining ko'zini gorizontal chiziq ustidagi ob'ektga bog'laydigan chiziqdan hosil bo'lgan burchak. Bir kishi binodan 24 fut uzoqlikda joylashgan va tashqi liftni binoning yuzi bo'ylab harakatlanayotganini kuzatmoqda. Lift 4 fut/sek tezlikda yuqoriga ko'tarilmoqda va odam 0,75 fut/sek tezlikda bino tomon harakatlanmoqda. Lift odam yura boshlagan bir vaqtda erdan harakatlana boshlagan deb faraz qilsak, 10 soniyadan keyin balandlik burchagi ortib boradimi yoki kamayadimi?